Synthetische Oxytocine

Veel vrouwen krijgen synthetische oxytocine toegediend tijdens of vlak na hun bevalling. Oxytocine is ook wel bekend als het knuffelhormoon. Het geeft een gevoel van intimiteit en verbondenheid. Ook helpt oxytocine om in je kracht te staan. Het maakt het vrolijk en helpt te ontspannen. Bij aanraking en contact met bijvoorbeeld een huisdier of kind maakt je oxytocine aan. Maar ook bij borstvoeding en seksueel contact. Daarnaast speelt dit hormoon een belangrijke rol tijdens de bevalling, samen met melatonine (slaaphormoon) en endorfine (eigen pijnstilling). Oxytocine is er ook in synthetische vorm.

1 November, 2020

Synthetische Oxytocine wat is het en wat doet het?

Veel vrouwen krijgen synthetische oxytocine toegediend tijdens of vlak na hun bevalling.

Oxytocine is ook wel bekend als het knuffelhormoon. Het geeft een gevoel van intimiteit en verbondenheid. Ook helpt oxytocine om in je kracht te staan. Het maakt het vrolijk en helpt te ontspannen. Bij aanraking en contact met bijvoorbeeld een huisdier of kind maakt je oxytocine aan. Maar ook bij borstvoeding en seksueel contact. Daarnaast speelt dit hormoon een belangrijke rol tijdens de bevalling, samen met melatonine (slaaphormoon) en endorfine (eigen pijnstilling).

Oxytocine is er ook in synthetische vorm. Deze kan worden toegediend in een van de volgende situaties:

  • Inleidingen: Om weeën te maken
  • Tijdens de bevalling: Om de bevalling beter op te starten als de weeën niet door zetten.
  • Na de bevalling: Om te zorgen dat er minder bloedverlies is en de placenta snel geboren wordt.

De laatste jaren wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar de gevolgen van synthetische oxytocine op moeder en kind.

Uit deze onderzoeken komt naar voren dat synthetische oxytocine mogelijk gevolgen heeft voor de borstvoeding en dan met name de borstvoeding in het eerste uur na de bevalling. De onderzoeken laten zien dat de synthetische oxytocine zorgt voor een verminderde aanmaak van lichaamseigen oxytocine. Dat leidt ertoe dat het gevoel van verbinding is verminderd zowel bij de moeder als bij het kind. Het effect lijkt langer stand te houden, waardoor borstvoeding ook in een later stadium kan falen.

Daarmee kom ik op het tweede punt dat is onderzocht, namelijk: depressieve gevoelens na de bevalling door oxytocine. Als eigen oxytocine zorgt voor een geluksgevoel en de aanmaak hiervan langere tijd (3 maanden) wordt beïnvloed door synthetische oxytocine, dan kun je voorstellen dat dit invloed heeft op het gevoel van geluk. Zeker in combinatie met een grote levensverandering (het krijgen van een kind) en slapeloze nachten.

Ook hebben vrouwen die ingeleid worden meer pijnbeleving. Dit heeft ermee te maken dat de toegediende oxytocine zich niet aanpast aan andere hormonen en dat er geen langzame opbouw in de weeën zit. Echter, bij alle onderzoeken wordt aangegeven dat verder onderzoek noodzakelijk is en alle onderzoeken zijn uitgevoerd bij vrouwen die langdurig oxytocine kregen toegediend.

Oké en wat zegt dit dan?

Eigenlijk iets wat ook heel logisch is: je kunt beter een spontane bevalling afwachten dan je laten inleiden. Door je voor te bereiden op de bevalling, met kennis en ontspanning kun je het bevallingsproces positief beïnvloeden. Daardoor verminder je de kans op dat er weeën-opwekkers moeten worden gegeven tijdens de bevalling.

Ook is uit onderzoek gebleken dat continue ondersteuning tijdens de bevalling zorgt voor een beter verloop van de bevalling. In de huidige zorg is de verloskundige of verpleegkundige hier niet altijd toe in staat. Wel kun je zorgen voor een goede bevalpartner (meestal je man) die je wensen kent en op de hoogte is van het bevallingsproces. Ook kunnen jullie er samen voor kiezen om een Doula bij de bevalling aanwezig te laten zijn die kan ondersteunen.

Er zijn situatie waarbij weeën opwekkers overwogen moeten worden:

  • Als er een duidelijke vertraging is van de bevalling, dit wordt gemeten met een partogram deze houdt de verloskundige bij vanaf het begin van je bevalling. Op het juiste moment toedienen van weeën opwekkers bij een trage ontsluiting geven een grotere kans op een normale bevalling.
  • Als er een reden om de bevalling eerder te laten plaatsvinden bijvoorbeeld bij een klein kindje, zwangerschapssuiker of wanneer de bevalling niet vanzelf start na de 41ste -42ste week.

Na de bevalling wordt vaak gekozen voor het toedienen van synthetische oxytocine. Dit wordt ook geadviseerd vanuit de KNOV (Koninklijke Nederlandse Organisatie voor Verloskunde) en NVOG (Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie). Uit onderzoek blijkt dat dit het bloedverlies na de bevalling vermindert. Je zou met je verloskundige of gynaecoloog kunnen bespreken of ze eerst de baby wil afnavelen. Ook kun je afspreken dat je 10 minuten mag afwachten of de placenta spontaan komt als het bloedverlies normaal blijft.

Mijn advies: laat je niet onnodig inleiden, mocht een inleiding nodig laat je goed informeren over de reden van de inleiding. Mocht je geen synthetische oxytocine willen na de bevalling of wil je hier langer mee wachten bespreek dit dan met je zorgverleners laat je ook dan goed voorlichten zodat je een weloverwogen keuze maakt.

Bronnenlijst:

NVOG richtlijn ‘ 2013. Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie’ De richtlijn werd opgesteld door de Otterlo Werkgroep, R.J. van Runnard Heimel, M.G. van Pampus, A.B.C. Coumans, P.J.H.M. Reuwer.

Factsheet Inleiding van de baring Versie 2, januari 2019Auteurs: Neeltje Crombag, Daphne Leeffers, Pien Offerhaus, Relinde Walinga